از جدیدترین روشهای جوانسازی، PRP (پلاسمای غنی از پلاکت) و PRF (فیبرین غنی از پلاکت) دو تکنولوژی برتری هستند که به صورت غیر تهاجمی و ایمن همینطور ارگانیک، در تحریک کلاژن سازی، بهبود و بازسازی بافتهای عمیق پوست نفش مهمی دارند.
به دلیل شباهت در مراحل آماده سازی و ساختاری، بسیاری از مراجعین به دنبال کشف تفاوت این دو روش بایکدیگرند. در ادامه تفاوت های PRP و PRF را از نظر ماندگاریو تاثیرپذیری بررسی میکنیم.
PRP چیست و چه کاربردی دارد؟
پی ار پی یا پلاسمای غنی از پلاکت روشی نوین و بسیار تاثیرگذار است که از پتانسیل ترمیمی خون هر فرد برای جوانسازی پوست و رشد مو از آن استفاده میشود. در این روش با گرفتن خون هر مراجعه کننده و جداکردن پلاسمای پلاکت ها با استفاده از دستگاه سانریفیوژ، تزریق برای بیمار انجام میشود. در سطح بالینی PRP روشی تدریجی و سطحی برای جوانسازی است که به کاهش چین و چروک صورت و ترمیم بافت آسیب دیده حتی رفع آکنه و لک های صورت کمک میکند. همینطور با تزریق در ناحیه سر باعث ایجاد گردش خون شده و در رشد مو نیز بسیار تاثیرگذار است.
PRF چیست و چه کاربردی دارد؟
پی آر اف یا فیبرین غنی از پلاکت روشی پیشرفته تر از پی آر پی است که همانند روش قبلی از خون خود فرد استخراج میشود؛ با این تفاوت که در تهیه آن هیچ نوع افزودنی (ماده ضد انعقاد) به آن اضافه نشده و روندی طبیعی تر و تاثیر پذیری چند برابری را دارد.
در ساختار PRF، پلاکتها، لکوسیتها و فاکتورهای رشد بهصورت پایدار درون ماتریکس فیبرینی به دام میافتند و پس از تزریق به پوست، بهتدریج و طی چندین روز، عوامل ترمیمی را آزاد میکنند. به همین دلیل، PRF تنها به جوانسازی سطحی محدود نمیشود، بلکه با تحریک بازسازی عمیقتر، به بهبود ماندگارتر و طبیعیتر پوست کمک میکند.
مقایسه PRF و PRP
هم پی آر پی و هم پی آر اف هر دو از روش های درمان نوین و در دسته درمانهای بازساختی قرار دارند؛ همینطور از نظر تاثیر و هدف تزریق یکسان هستند اما با وجود این شباهت ها و منبع یکسان ( خون فرد)، تفاوت هایی در ساختار بیولوزیک فرآورده، نحوه ازادسازی فاکتورهای رشد و کیفیت درمان بایکدیگر دارند که همین تفاوت ها باعث نتیجه متفاوت در هر درمان شده است.
شباهت پی آر پی و پی آر اف
همانطور که پیشتر اشاره کردیم از شباهت های فاحش این دو درمان باید به عملکرد و هدف یکسان آنها اشاره کرد. چرا که تاثیرگذاری هر دو روش بر اساس پلاکت های موجود در خون هر فرد است و همین ماده، پایه اصلی جوانسازی پوست به حساب می آید. در ادامه هر دو با یک هدف یعنی تحریک کلاژن سازی و تاثیر بر بهبود وضعیت پوست تمرکز دارند اما اگر بخواهیم سطحی تر شباهت پی آر پی و پی آر اف را نام ببریم میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- اولین مرحله در شروع هر دو درمان خون گیری از فرد مراجعه کننده است.
- برای جداکردن فاکتورهای رشد و پلاکت ها از یک دستگاه به نام سانتریفیوژ در هر دو روش استفاده میکنند.
- هر دو روش جزو درمان های غیر تهاجمی و ایمن برای بیمار به حساب می آیند چرا که استفاده از خون هر فرد برای درمان خودش، احتمال ابتلا به بیماری هایی مانند ایدز و هپاتیت را به صفر میرساند.
- درمان های تزریقی از جمله روش هایی هستند که دوران نقاهت کوتاه و کم دردسری برای فرد مراجعه کننده به همراه دارند و پی ار پی و پی آر اف هر دو از همین روش انجام میشوند.
تفاوت های پی آر پی و پی آر اف
جدای از شباهت هایی که باهم بررسی کردیم تفاوت هایی از نظر کیفی بین پی آر پی و پی آر اف وجود دارد که باعث شده پزشکان و متخصصان با توجه به شرایط هر فرد، یکی از درمانهای گفته شده را برای درمان افراد به صورت مجزا، مناسب تر بدانند.
تفاوت در حجم خون در فرایند درمان: برای پی ار اف عموما میزان خون بیشتری از افراد استخراج میشود اما همین میزان با توجه به هر فرد نیز متفاوت است.
تفاوت در نتیجه نهایی: نتیجه هر دو درمان به صورت تدریجی قابل مشاهده است اما با توجه به مشاهدات، نتیجه نهایی درمان پی آر اف به صورت برجسته تری بر افراد نمایان میشود.
تفاوت در آماده سازی ماده تزریقی: یکی از اصلی ترین تفاوت های این دو روش، سرعت چرخش خون در دستگاه سانتریفیوژ است. برای آماده سازی خون در پی آر پی سرعت چرخش روی عدد بالاتری به نسب پی آر اف قرار میگیرد به همین دلیل سلول های سنگین خون، مثل گلبول سفید و سلول بنیادی از پلاکت و پلاسما جدا شده و زیر کیت قرار میگیرند. ماده ای که برای تزریق در سرنگ کشیده میشود ترکیبی از پلاکت و پلاسمای خون است.
در مورد پی آر اف سرعت دستگاه سانتریفیوژ پایین تر است و باعث میشود ساختار خون به خوبی تفکیک نشوند. ماده ای که برای پی آر اف در سرنگ کشیده میشود علاوه بر پلاکت و پلاسما شامل گلبول سفید و سلولهای بنیادی نیز هست و نکته قابل اشاره در سرعت پایین سانتریفیوژ این است که آسیب کمتری به سلولهای خونی وارد میشود همین دلیلی بر این است که تعداد سلولهای بنیادی سالم در پی آر اف به مراتب بیشتر از پی آر پی است و در ایجاد نتیجه بهتر تاثیر زیادی دارد.
تفاوت در وجود ماده ضد انعقادی در ماده تزریقی: فرآیند تهیه PRP و PRF بهدلیل تفاوت در ساختار شیمیایی، نیازمند افزودنیهای متفاوتی است. در تهیه PRP، برای جلوگیری از لخته شدن زودهنگام خون، از ماده ضدانعقاد «اسید سیترات دکستروز» (ACD) استفاده میشود. در مقابل، PRF بهصورت کاملاً طبیعی و بدون هیچگونه ماده افزودنی یا ضدانعقادی تهیه میگردد. همین تفاوت ساختاری باعث میشود که ماهیت زیستی و نحوه عملکرد این دو فرآورده در درمانهای کلینیکی با یکدیگر متمایز بوده و انتخاب میان آنها بسته به هدف درمانی، متفاوت باشد.
تفاوت PRP و PRF در غلظت پلاکت: مهمترین جزء درمانی که در هر دو روش PRP و PRF به پوست تزریق میشود، پلاکتها هستند؛ بنابراین میزان و غلظت آنها اهمیت بسیار زیادی دارد. بررسیها نشان دادهاند که غلظت پلاکت در PRF میتواند بیشتر از PRP باشد. بهطور معمول، در PRP غلظت پلاکتها حدود ۵ برابر میزان طبیعی آنها در خون است، در حالی که این مقدار در PRF ممکن است تا حدود ۱۰ برابر افزایش یابد. از آنجا که هدف از تزریق پلاکت، آزادسازی فاکتورهای رشد و تحریک تولید کلاژن در پوست است، غلظت بالاتر پلاکت میتواند به اثربخشی بیشتر و نتایج درمانی مطلوبتر در PRF منجر شود.